* Nieuwe decaan Bouwkunde: boekhouder gezocht

De ontwikkelingen op de faculteit Bouwkunde van de TU Delft gaan snel... Werd de huidige decaan Wytze Patijn kortgeleden nog herbenoemd voor twee jaar [tot zijn pensionering in 2012], nu reeds zoekt het College van Bestuur een opvolger, voor het eerst in de geschiedenis per openbare advertentie. Tot 09 oktober aanstaande kunnen kandidaten solliciteren naar misschien wel de belangrijkste functie in het architectuuronderwijs.
De bouwkundefaculteit heeft in de afgelopen jaren al wel enige klappen te verwerken gehad: de vernietigende brand in 2008, gevolgd door het in gezamenlijkheid opgebouwde en bewonderenswaardige herstel door het betrekken van het oude hoofdgebouw, eerdere grote bezuinigingen op personeel en promovendi, de langdurige onfortuinlijke ziekte van decaan Patijn, haperingen in de 'onderwijsfabriek' door het sterk groeiende aantal studenten en zo verder...



En het is kennelijk nog niet voorbij: begin deze maand werd bekend dat Bouwkunde opnieuw fors moet bezuinigen, te weten 5 miljoen euro op jaarbasis [een kleine 20% van de actuele begroting]. Het College van Bestuur heeft de herijking onder meer nodig voor investeringen in vernieuwing en onderhoud van het gebouwenbestand van de universiteit.
Patijn presenteerde nog voor de zomervakantie een ambitieus zes-puntenplan onder de titel 'My Living Faculty': Minder studenten [er komt een numerus fixus en/of selectie aan de poort om de onderwijskwaliteit te kunnen verhogen], meer samenwerking met de andere faculteiten en omliggende hogescholen, verbreden van het studieaanbod in ieder geval met landschaps- en interieurarchitectuur, geconcentreerder onderzoek en vergroting van de derde geldstroom, vereenvoudiging van het onderwijscurriculum met strengere beoordelingen en tenslotte het stroomlijnen van de organisatie tot maximaal 5 afdelingen. Uitvoering van dit plan had 2 miljoen euro op jaarbasis moeten opleveren, maar het CvB vermenigvuldigt die van binnenuit te realiseren besparingen dus nog eens van bovenaf met een factor 2,5.



We hebben nog niet van rechtstreekse protesten uit de Bouwkundegemeenschap mogen vernemen [en we kennen overigens ook nog niet de relatie met het financiele beleid in de richting van de andere faculteiten - moeten die ook 20% inleveren?]. We kunnen ons echter voorstellen dat deze nieuwe bezuinigingen niet zomaar zonder slag of stoot door Bouwkunde worden geslikt. In dat kader is de actuele werving van een nieuwe decaan strategisch wel te begrijpen: een verse zetbaas [of -bazin zoals de advertentietekst wenst] van het CvB biedt vast een grotere garantie op bezuinigingssucces... Of de inhoudelijke toekomst van deze immer eigenzinnige faculteit met zijn rijke historie daarmee gediend zal zijn is de vraag; Bouwkunde verdient een zinniger beleid en dus een interessanter boegbeeld.
[Zie ook ons eerdere BOX-bericht 1.415 uit 2009 over een toekomstdebat in de toen juist herstelde Bouwkundefaculteit. Op 08 oktober aanstaande is er een grote alumnidag op de TU Delft. Voorafgaande aan de centrale keynotespeech van Francine Houben in de aula is er 's middags op de faculteit Bouwkunde de mogelijkheid om mee te debatteren over de toekomst van de faculteit.] - 22 september 2010 - BOX 1.526

* Wordt U 'Architect van het Jaar' 2010?

- 15 september 2010 - BOX 1.525

* Onderhoudend debat 'Werken aan de 19e eeuw'

Afgelopen vrijdagmiddag besteedde ArCAm met een debat in de grote zaal van theater Carré aandacht aan het jaarthema van de Nationale Monumentendag die dit weekeinde voor de 24e keer wordt gehouden. Het debat stond in het licht van de renovaties van een aantal belangrijke Amsterdamse gebouwen uit de 19e eeuw, te weten het Rijksmuseum, het Stedelijk Museum, het Centraal Station, de Stadsschouwburg en het gebouwencomplex in Artis.



De protagonisten van de middag waren bij aanvang verspreid geplaceerd op de vergrote podiumvloer van de grote zaal en trokken na hun gesproken bijdrage [we moesten het helaas zonder beeld doen] stapsgewijs naar het centrum van het speelvlak. Het was leuk om te zien dat beide partners van Benthem Crouwel Architects zich deze middag - wellicht onbedoeld - visueel presenteerden als de eigentijdse versie van Jansen & Janssen via hun beider spierwitte shirt [met bovenste knoopje los], hun identieke lichtgrijze pak en hun halfhoge brown suede shoes...



Na de vijf inleidende bijdragen memoreerde Maarten Kloos de belangrijkste verschillen en overeenkomsten in aanpak. De vijf 19e eeuwse gebouwen waren alle zeer intensief gebruikt, en nog steeds voor de functie waar ze ooit voor werden ontworpen, ze moesten aangepast worden aan de (klimaat-)eisen van deze tijd en ze worden nu voornamelijk 'opgeschoond' en ook stedelijk-ruimtelijk 'vrijer' gemaakt. Bijkomend voordeel van de door de jaren heen door verbouwingen en inbouwen dichtgeslibte gebouwen bleek vaker dat originele details en ornamentiek zo feitelijk werden beschermd. Het leidde bij Kloos tot de stelling dat: 'hoe klunziger die verbouwingen ooit waren uitgevoerd, deste beter dat voor het origineel bleek te zijn'.



In het debat kwamen uiteraard die veel voorkomende 19e eeuwse (neo-)ornamentiek en de andere geschilderde tierelantijnen aan de orde. Crouwel maakte alles in het Stedelijk gewoon weer wit (naar de beroemde ingreep van Sandberg in 1933) en 'had dus helemaal geen restauratie-adviseur nodig', terwijl zijn collega Benthem betoogde dat hij de specifieke kennis van de 19e eeuw niet zelf bezat, want daar had-ie juist een restauratie-architect voor, in de persoon van Kees Tak... En natuurlijk waren er ook deskundige critici die vonden dat Crouwel (door de witkwast) en Jonkman Klinkhamer (door de verbouwing van de begane grond van de Schouwburg) 'de rijkdom van de 19e eeuw kapot gemaakt hadden' en daardoor dus minder duurzaam omgingen met het monument.
Interessant in dat verband was ook de uitleg van architect Martien van Goor bij de aanpak van de restauratie van de grote zaal van Carré waar het debat zich afspeelde. Daar was de bestaande toneelopening van 10 meter verbreed naar 14 meter, waarna vervolgens alle ornamentiek eromheen was nagemaakt om daarmede zoveel mogelijk hetzelfde omlijstende beeld 'terug' te brengen.



Bij de afsluitende borrel in de ruime bovenfoyer onder de kapspanten kwam in het praatje van hoogleraar Vincent van Rossem de aap uit de mouw: 'We vinden de 19e eeuw gewoon lelijk! we kunnen het niet echt verteren. Het begrijpen van die periode en de 'kermisachtige wansmaak' die daarbij hoort zullen we langzaam moeten leren, betoogde hij tenslotte. Wij menen dat het enigszins matte - maar toch onderhoudende - debat, samen met deze goed gevulde Open Monumentendag aan dat betere begrip ditmaal zeker heeft bijdragen.
[Op de debatfoto van links naar rechts: Maarten Kloos - ArCAm, Erik de Jong - bijzonder hoogleraar Cultuur, Landschap en Natuur, bezet de zogenaamde Artis-leerstoel aan de UVA, de tolk en de naast haar zittende Antonio Cruz - architect Rijksmuseum, Jan Benthem - architect Centraal Station, Maaike Westinga - architect Stadsschouwburg en Mels Crouwel - architect Stedelijk Museum.] - 12 september 2010 - BOX 1.524

* Stadshaard Enschede scoort hoog in lijst van NRC

Direct naast de herbouwde wijk Roombeek in Enschede is een bijzonder gebouw verrezen dat de stadverwarming huisvest. Het betreft een dicht driehoekig gebouw met een hoge omtimmerde schoorsteen, naar ontwerp van Branimir Medic van de ArchitektenCie. De buitenzijde is bekleed met metalen gevelplaten waarop een wisselend patroon van Delftsblauwe tegels is aangebracht. Kunstenaar Hugo Kaagman ontwierp deze gevelpatronen.



Redacteur Coen van Zwol van NRC Next en NRC Handelsblad heeft een aantal weken geleden - mede naar aanleiding van de recente Carbuncle-Cup voor het lelijkste gebouw in Engeland [zie BOX-bericht 1.518 hieronder] - zijn veelal jonge lezers gevraagd om lelijke recent opgeleverde gebouwen te nomineren als 'lelijkste gebouw' van Nederland [in de laatste twee jaar opgeleverd]. Uit 160 nominaties stelde Van Zwol een shortlist van acht gebouwen samen, waar de lezertjes vervolgens op konden stemmen. Het Stadshaard gebouw gaat na meer dan 4.500 stemmen inmiddels fier aan kop...



Het curieuze aan de lijst is dat naast enkele walgelijke gebouwproducten er ook verschillende gebouwen op staan die in architectenland over het algemeen hogelijk worden gewaardeerd. De complete reeks waaruit gekozen kan worden ziet er als volgt uit: Het Agoratheater van Ben van Berkel in Lelystad, het al genoemde Stadshaard gebouw, het nieuwe hoofdkantoor voor KPMG van Marcel van der Schalk in Amstelveen, het Louwman Museum van Michael Graves in Den Haag, het nieuwe Achmea gebouw van Fons Verheijen in Leiden, de nieuwbouw voor de Rijksdienst Cultureel Erfgoed van de Spaanse architect Baldeweg in Amersfoort, The Rock van Erick van Egeraat in de Amsterdamse Zuid-As en tenslotte het commercieel uiterst succesvolle Retail- en Outletcenter in Roermond naar ontwerp van Maurice Nio.



U kunt nog steeds op internet stemmen op uw favoriete 'rotgebouw'; het is ons niet geheel duidelijk hoe de stemming technisch is georganiseerd - of door stemmers wordt gemanipuleerd, want er traden de afgelopen week nogal wat opvallende verschuivingen op...
Naschrift 09-09-2010: inderdaad is de stemming eventjes 'gehackt' geweest, waardoor The Rock gedurende korte tijd bovenaan stond. Inmiddels is de uitslag bekend en is de Stadshaard de winnaar van de verkiezing geworden; volgende week meer aandacht aan dit gebouw in de papieren krant.
[Op de laatste foto graffitti- en stencilkunstenaar Hugo Kaagman voor zijn Delftsblauwe gevel in Enschede.] - 08 september 2010 - BOX 1.523/NRC

Berichten uit de voorgaande maanden in het

* Archief-overzicht.

*

© 1997-2010. Copyright ArchitectenWerk.