De middag begon met een thematische inleiding van Maarten Kloos [zie foto links], directeur van Architectuurcentrum Amsterdam [ArCAm]. Hij constateerde een enorme 'gap' tussen de vormgevende disciplines want was zojuist getuige geweest van de eerste ontmoeting tussen de voorzitters van BNO en BNA, de beide organisaties die samen 'Mind the Gap 4' opgezet hebben. In een snel historisch overzicht vanaf de uivinding van de boekdrukkunst via Berlage en Le Corbusier naar de dragende letters van Neutelings Riedijk betoogde hij dat architecten altijd al hebben samengewerkt met andere kunst-disciplines. Hij zag wel een aantal ontwikkelingen van versmelting van de disciplines in de huidige wereld van corporate identity en city-branding maar had nog niet zoveel op met de virtuele ontwikkelingen. Die zag hij meer in ervaringen uit zijn eigen leven: zijn zoon die een tekst van Homerus bestudeerde met de tv aan en op de achtergrond een loeihard nummer van Guns and Roses... We moeten niet op zoek naar nieuwe beelden van ruimte, maar naar beelden van de nieuwe ruimte, vond hij tenslotte. Een in zijn lezing gebruikte tekst van de beeldhouwer Rodin - die zoiets zegt als 'Je moet ieder vlak wat je ziet beschouwen als de buitenkant [l'extrémité] van een driedimensionaal object dat door een daar achterliggende energie bij je wordt binnengedrukt' - bleef nog langer in ons hoofd rondzingen.

Kas Ooosterhuis [oosterhuis.nl] was de tweede spreker die ons meenam langs een drietal projecten. Eerst het bekende Zoutwaterpaviljoen en verder het nieuwe Noord Holland paviljoen voor de Floriade en zijn interactieve TransPorts gebouw. Hij deelde met ons zijn zoektocht naar de maakbaarheid van dit soort dubbelgekromde binnen- en buitenhuiden en de nieuwe constructieve oplossingen die daarvoor nodig zijn. Hij besloot met ons online mee te nemen in zijn virtuele TransPort-site [zie foto rechts - stap er hier zelf eens in] en verraste ons met zijn uitspraak dat 'architectuur' en 'construeren' in zijn toekomstvisie slechts neerkomt op goed leren 'programmeren'... op de computer dan wel te verstaan.

Nicole en Marc Maurer [MUA - zie foto boven] waren de laatste sprekers voor de pauze. Zij werken samen met grafitti kunstenaars, deejays en v-jays en skaters en voegden de daad bij het woord door afwisselend te spreken met muziek en met videobeelden op de achtergrond. Van de meeste projecten was een video-loop gemaakt en ze zijn ook op hun internetsite gedocumenteerd. Het vrij kritische Paradiso-publiek vroeg zich na afloop af wat de nieuwheidswaarde van hun bijdrage nu eigenlijk was en wie dit nu allemaal betaalde. Het werken met anderen dan alleen architecten is voor het duo echter zo vanzelfsprekend dat ze zichzelf dit soort vragen niet meer stellen; ze winnen grote [geld-]prijzen en werken gewoon door. Zo verkochten ze via inconstruct.com reeds 1500 met gestileerde grafitti geindividualiseerde t-shirts, vooral in Japan. Het wachten is nog slechts op de online verkoop van hun architectonische producten...

Na de pauze kregen we een uiterst professionele presentatie van Ole Scheeren van AMO, de denktank-achtige tegenpool van OMA, die verhaalde van het wereldwijde 'brand'research- en ontwerpproject voor PRADA. Met de eerste vertaling daarvan in de nieuwe winkel aan Broadway in New York die over 2 weken zijn deuren opent. Een uiterst intelligent opgezette winkel met gebruikmaking van alle indentificatie technieken, mengvormen van virtuele en feitelijke shopping mogelijkheden en toepassing van rijdende kasten, hangende kasten aan een transportsysteem uit de auto-industrie, etc. De moderator begreep tenslotte wel waarom die schoenen zo duur zijn. Ons viel vooral de bijzondere trap in de golvende vloer van de winkel op. Deze kon gebruikt worden als auditorium en etalage tegelijk; heeft de Forum-gedachte van Hertzberger en Van Eyck toch invloed gehad op het denkraam van Rem Koolhaas cs.

Hani Rashid [zie foto boven], een van de oprichters van Asymptote uit New York, besloot de middag met een goed opgebouwd en onderbouwd verhaal aan de hand van een groot aantal projecten rond het grensvlak tussen virtuele en werkelijke wereld. Ze maken onder andere het Hydra Paviljoen op de Floriade, hun eerste gebouwde resultaat. Rashid denkt dat het vooral vanuit de landende vliegtuigen op Schiphol prachtig zal ogen... Verder het cocoon-achtige kantoormeubel project, waarin de door de computer gegenereerde vormen logisch en helder leiden tot een mooi [en waarschijnlijk succesvol] tastbaar resultaat. Hij nam ons aan het eind online mee naar de dedicated server met het uitgebreide Virtuele Guggenheim Museum, een prachtig vormgegeven educatief webproject met ongekende mogelijkheden dat helaas door geldgebrek bij de opdrachtgever was gestopt. Ruzie over eigendom en auteursrecht maakte dat hij niet wist of het ooit online te zien zal zijn. Hieruit blijken de virtuele en de echte wereld weer niet veel van elkaar te verschillen... Als Apple/Netscape gebruiker was het voor ons trouwens prachtig om te zien dat hij met zijn portable G4 via Netscape Communicator 4.7 op het net stapte.
Het was een uiterst interessante middag in een daarvoor zeer geschikt gebouw als Paradiso: muziek, roken, drinken, internet en architectuur - wat wil je nog meer?

Omdat we door allerlei andere drukte de dagbladen nog niet gelezen hadden, op zondagavond pas NRC Cultureel Supplement van afgelopen vrijdag, waarin een interview met de wereldberoemde kunstenaar Dan Graham van wiens werk een overzicht te zien is in Kroller Muller op de Hoge Veluwe. Het was schokkend om te lezen dat het complete zondagmiddag programma van Mind the Gap in zijn werk reeds is gepasseerd. De interactieve projecten uit de 80-er jaren [Oosterhuis], de optische projecten met spiegels en lichtveranderingen [Rashid], het niet uitgevoerde betonnen skatebowl-project [Maurer] en zijn kritiek op de 'alomvattende invloed van de reclamecultuur' [Scheeren], die naar hij zegt, 'een directe voortzetting is van de nazistische propaganda technieken van Albert Speer'.
Hij heeft het ook niet echt op architecten als Koolhaas . Nog een enkel citaat uit de tekst: 'Mijn probleem is dat kunstenaars architecten willen zijn en andersom. Architectuur gaat tegenwoordig alleen nog over effect'. En nog feller: 'Koolhaas steelt van iedereen en vermeldt het niet. Hij is een kapitalistische decorateur die uitsluitend uit is op macht. Hetzelfde geldt trouwens voor het Nederlandse paviljoen op de wereld tentoonstelling in Hamburg [van MVRDV]; pure kapitalistische propaganda. Nee, ik ben geen grote fan van hedendaagse architecten. De meesten zijn fascisten die maar een ding doen: hun handelsmerk zetten. Stadsbesturen zijn daar blij mee, want ze hebben geen verstand van architectuur en ze willen graag een handelsmerk.'

Kortom, na een middag met veel virtuele indrukken stonden we weer met beide benen op de grond.

Ga terug naar het nieuws.

© 1997 - 2001 Copyright ArchitectenWerk .